منبع تحقیق درباره عزت نفس و خودپنداره

منبع تحقیق درباره عزت نفس و خودپنداره

دانلود پایان نامه

 

2-2-2-5-3- دیدگاه انسانگرایی
آلبرتی و ایمونز (1974) تحت تأثیر رویکرد انسان گرایانهی کارل راجرز و فنون رفتاری ولپی قرار گرفتند. آنها مدعی بودند جزء اولین کسانی هستند که ابراز وجود را به عنوان یک مفهوم رفتاری – انسان گرایانه برای کمک به افراد، در بهدست آوردن حقوق خود ارائه نمودند. آنها اهمیت رشد عزت نفس را به عنوان قسمتی از آموزش ابراز وجود مورد تأکید قرار دادند، لازاروس (1971) رفتار درمانی گستردهی خود را که شامل رویکردهای انسان گرایانه و رفتاری بود، ارائه نمود. او علاوه بر این که ابراز وجود را، پافشاری برای احقاق حق میداند، ابراز محبت، احساسات، رضایت و سایر احساسات مثبت را نیز به عنوان بخشی از آزادی هیجانی در ابراز احساسات که میتوانند آموخته شوند، میپذیرد (رس و گراهام، 1991؛ ترجمهی منیجه شهنی ییلاق و علیرضا رضایی، 1380: 11). از دیدگاه انسانگرایان، رفتارهای غیر جرأتورزانه بازدارنده و اجتنابی هستند و همبستگی مثبت و بالایی با ترس، هراس و انواع ناراحتیها و پرخاشگریهای درونی دارند، در حالیکه رفتارهای توأم با قاطعیت همبستگی مثبت و بالایی با اعتماد به نفس، عزت نفس و خودپندارهی مثبت دارند (توماس، 2008). ابراز وجود کردن، افراد را قادر میسازد تا یک رفتار واقعی و صادقانه در برخورد با پدیدههای اطراف خود داشته باشند. این گونه رفتار، نشاندهندهی احترام به خود و دیگران است و به خودشکوفایی فرد کمک میکند. به همین دلیل افرادی که در برخورد با احساسات و عقاید خود و دیگران صریح و قاطع عمل نمیکنند در برابر بیماریهای روانی، مانند افسردگی، اضطراب آسیبپذیر شده و اعتماد به نفس و سازگاری اجتماعی در آنها کاهش پیدا میکند (سالتر، 2002: 34).
2-2-2-6- ابراز وجود یا جرأتورزی
آلبرتی و ایمونز (1982) بیان میکنند، یکی از عناوینی که جایگزین مفهوم ابراز وجود است مفهوم جرأتورزی میباشد. این مفهوم در واقع یکی از مهارتهای بین فردی مورد نیاز در تعاملات اجتماعی کارآمد، میباشد که شامل بیان مناسب و بدون اضطراب هیجانات به دیگران است. آنها معتقدند که جرأتورزی، رفتاری است که شخص را قادر میسازد به راحتی و بدون ترس و نگرانی عقاید، باورها، احساسات و عواطف خود را ابراز کند. آموزش ابراز وجود یا جرأت ورزی در اصل یک فن رفتار درمانی بوده و هنوز برخی از روانشناسان به همین صورت آن را به کار میگیرند. امروزه قسمت اعظم آموزش ابراز وجود مستلزم به کار بردن فنونی از روانشناسی انسانگرایانه است. آموزش ابراز وجود، روشی آموزشی است نه درمانی. در این نوع آموزش بر فنون یادگیری تأکید میشود نه بر تبیین چگونگی یا چرایی رفتار فرد. هدف از برنامههای خود ابرازی کمک به افراد برای درک مفاهیم نظری قاطعیت و به کارگیری مهارتهای مربوط به آن است. افراد با کسب آگاهی از انواع مختلف رفتار، یاد میگیرند که در انتخاب رفتار خود احساس مسئولیت کنند (تاوانآ، بدون سال، ترجمهی پرویز نظیری و آرش مولا، 1378: 38).
پژوهشهای مختلف نشان داده است که ابراز وجود کردن، پرخاشگری، زورگویی و حق دیگران را ضایع کردن نیست، ابراز وجود بهجا و متناسب با موقعیت به ما کمک میکند تا بتوانیم مهارتهای اجتماعی خود را گسترش دهیم، جلوی پایمال شدن حقوقمان را بگیریم، به آسانی تقاضاهای نامعقول دیگران را رد کنیم، از دیگران درخواستهای معقولی داشته باشیم، حقوق دیگران را به رسمیت بشناسیم، رفتار دیگران را با خودمان تغییر بدهیم، از رفتارهای پرخاشگرانهی غیر ضروری خودداری کنیم و در هر موردی آزادانه موضع خود را با اعتماد به نفس مشخص کنیم. البته نباید چنین تصور کرد که صرفا آموختن مهارت ابراز وجود کافی است تا تمام رفتارهای مذکور را بیاموزیم. آنچه مسلم است توجه به این نکته میباشد که درونی و نهادینه شدن رفتارهای مؤثر در هر فرد به بافت شخصیتی و تواناییهای روحی او بستگی دارد (آدام ریتا، 2010).
2-2-2-7-کارکردهای ابراز وجود
شناخت فواید و اثرات روانی و اجتماعی ابراز وجود جهت رسیدن به قدرت سازگاری و کاهش پرخاشگری نقش بهسزایی دارد. مهارت ابراز وجود به تناسب موقعیت، چندین هدف را برآورده میسازد و شامل کارکردهایی بدین شرح میباشد:
جلوگیری از تقاضاهای پرخاشگرانهی غیر ضروری
توجه و شناسایی حقوق دیگران
برخورد مناسب و مؤثر با مخالفتهای غیر منطقی دیگران
بیان دیدگاهها و نظرات شخصی پیرامون مسائل مختلف
رد تقاضای غیر منطقی دیگران
بیان تقاضای منطقی خود به دیگران
تغییر رفتارهای نامناسب دیگران به خود
جلوگیری از پایمال شدن حقوق افراد
در واقع ابراز وجود، به رفتارهای مناسب اجتماعی گفته میشود که باعث حذف موانع موجود در رسیدن به اهداف فرد میگردد. این مفهوم به این معنی است که فرد، با جرأت بتواند احساسات مثبت یا منفی خود را ابراز کند. لازاروس (1971) این توانایی را رهایی هیجانی نامیده است، او ابراز وجود را دارای کارکردهای زیر میداند:
الف: رد تقاضاهایی که فرد قادر یا مایل به انجام آن نیست.
ب: جلب محبت دیگران و بیان احساسات خود و مطرح کردن تقاضاهایی که دارد.
ج: شروع گفتگو، ادامه دادن به صحبتها، خاتمه دادن به کلام (هارجی، ساندرز و دیکسون، 2000؛ ترجمهی خشایار بیگی و مهرداد فیروزبخت، 1384: 31-30).
2-2-2-8- گسترهی ابراز وجود
توجه زیاد به ابراز وجود در عمل آموزشی، نه تنها به حوزهی مدارس متوسطه بلکه به مقاطع بالاتر یعنی دانشگاه هم راه پیدا کرده است. همانطور که اشاره شد، مطالعهی ابراز وجود به عنوان یک پدیده در اواسط قرن 20 آغاز شد. شکلگیری مطالعهی تجربی از این ساختار روانی به عملکرد بالینی گره خورده است. بدین معنی که تعدادی از روانشناسان و رواندرمانگران طی مطالعاتشان به این نتیجه رسیدند که اکثر بیماران عصبی و افسرده و افرادیکه از احساس ناامنی، تنهایی و نقص در ارتباطات اجتماعی رنج میبرند، دچار عدم قاطعیت و ناتوانی در ابراز وجود هستند. در واقع رابطه بین بیماریهای روانی و فقدان مهارتهای قاطعانه در بیماران، درمانگران را به سوی این ایده هدایت کرد که ناتوانی در بروز احساسات خود، از جمله احساس خشم، تنفر و محبت، باعث اختلالات عصبی – روانی در فرد میشود (آلبرتی و ایمونز، 2002؛ ترجمهی مهدی قراچهداغی، 1389: 12)

مطلب مرتبط :   دانلود پایان نامه با موضوع اعلامیه جهانی حقوق بشر

بستن منو