مقاله درباره
سازمان تجارت جهانی

مقاله درباره سازمان تجارت جهانی

دانلود پایان نامه

: سیر تاریخی شکل گیری سازمان تجارت جهانی
در طول دوره ی جنگ جهانی دوم این دیدگاه تقویت شد که سیاست های اقتصادی اشتباه از جمله رکود اقتصادی آمریکا و پرداخت غرامت توسط آلمان بدلیل خرابی های جنگ جهانی اول، از دلایل مهم بروز جنگ جهانی دوم بود؛ به همین خاطر در سال 1944 کنفرانسی برای حل معضلات پولی و بانکی برگزار شد که به کنفرانس برتون وودز شناخته شد و از جمله اهداف این کنفرانس ایجاد 3 سازمان برای اداره اقتصاد دنیا بود که در نهایت طی این کنفرانس صندوق بین المللی پول و بانک جهانی به تصویب رسید و به ضرورت وجود یک نهاد تجاری بین المللی نیز تاکید شد.
برهمین اساس، گروهی از کشورها منشور سازمان تجاری بین المللی را آماده کردند و در سال 1947 در کنفرانس هاوانا که حدود پنجاه کشور در مذاکرات شرکت کرده بودند، تلاش شد تا سازمانی ایجاد شود که با تدوین قواعدی برای تجارت، سرمایه گذاری خارجی و … در تجارت بین المللی نظم خاصی را ایجاد کند. بنابراین طی تلاش های فراوانی که در کنفرانس هاوانا انجام شد در سال 1948 ایجاد این سازمان مورد توافق کشورها قرار گرفت؛ اما برخی کشورها از جمله آمریکا برای تصویب منشور در مراجع قانونی خود دچار مشکل شدند و کنگره آمریکا پیوستن به این سازمان را به معنای خدشه دار شدن حق حاکمیت ایالات متحده تلقی کرد و علاقه ای به امضای آن نشان نداد. در نهایت با عدم تصویب کنگره ایالات متحده سازمان تجاری بین المللی پا به عرصه ی وجود نگذاشت.
هم زمان با روند تصویب منشور سازمان تجاری بین المللی، تعدادی از کشورها(15 کشور) مذاکراتی برای کاهش تعرفه های گمرکی انجام می دادند. این کشورها جزء کشورهایی که برای ایجاد یک سازمان تجاری بین المللی تلاش می کردند، هم بودند ولی بدلیل ناامیدی به تشکیل این سازمان وهمینطور تسریع در آزادسازی تجارت بین المللی بعد از جنگ جهانی دوم و همچنین اصلاح قوانین حمایتی که از دهه 1930 باقی مانده بود ، وارد این مذاکرات شدند که در 30 اکتبر 1947 تعداد این کشورها به 23 کشور رسید. در نهایت این کشورها توافق کردند تعرفه های گمرکی بین خود را کاهش دهند که همین امر منجر به ایجاد موافقتنامه عمومی تعرفه و تجارت(گات) شد. این موافقتنامه از 30 جون 1948 تحت یک پروتکل موقت بین کشورهای متعاهد لازم الاجرا شد و از آنجا که گات تنها یک موافقتنامه چند جانبه بود و نه سازمان ،کشورها نیازی به تصویب آن در مجالس داخلی نداشتند و از سوی دیگر، سازمان تجاری بین المللی که در کنفرانس برتون وودز به ضرورت وجود آن تاکید شده بود، شکل نگرفته بود و این دلایل موجب شد گات به عنوان موافقتنامه ای که آزادسازی تجارت را تسریع می کند، مورد توجه دولت ها قرار گیرد.
در حدود 47 سالی که گات وجود داشت، اصول اساسی گات باقی ماند و طی هشت دوره مذاکرات برگزار شده در دور های ابتدایی تنها مذاکرات برای کاهش تعرفه های تجاری بود اما از دور ششم مذاکرات که به دور کندی اسم معروف است، موضوع تجارت منصفانه هم وارد مذاکرات شد و از آن دور به بعد موضوعات دیگری غیر از کاهش تعرفه های گمرکی نیز مورد توافق قرار گرفت. با اینکه گات یک توافقنامه موقت بود و ظرفیت محدودی برای فعالیت داشت اما در طول 47 سال موفق به حفاظت و پیشرفت آزادی تجارت در عرصه بین المللی شد. اما گات مشکلاتی هم داشت که از جمله آن : 1-فقدان اساسنامه ای که به گات شخصیت حقوقی ببخشد و ساختار سازمانی آن را مشخص کند 2-موقت بودن موافقتنامه ی گات 3- وجود شرط پدر بزرگ که به کشورها اجازه می داد قوانینی که از قبل وضع کرده بودند را حتی در صورت تعارض با مقررات گات همچنان اجرا کنند 4-ابهام در مورد اختیارات و قدرت تصمیم گیری5- عدم پوشش موضوعات جدید در آن که به مرور زمان ایجاد شده بودند مانند تجارت خدمات و مالکیت فکری، نمی توانست اثرگذاری لازم را در روابط تجاری بین المللی به عنوان یک سازمان بین المللی ایجاد کند. این مشکلات موجب شد تا اعضای گات تلاش های جدیدی را برای ایجاد یک سازمان دائمی انجام دهند و نهایتا در آخرین دور مذاکرات که به دور اروگوئه معروف است، کشورهای مذاکره کننده برای تشکیل سازمان تجارت جهانی به توافق رسیدند و عملا این سازمان در اول ژانویه 1995 در نشست وزیران مراکش رسما ایجاد شد و وظایف سازمانی گات را بر عهده گرفت و مهمترین ضعف گات را که تنها به عنوان یک موافقتنامه چند جانبه بود و نه یک سازمان بین المللی، کاملا برطرف کرد.
اساسنامه سازمان تجارت جهانی در یک مقدمه و 16 ماده تدوین شده است و اهداف و وظایف این سازمان در مواد 2 و3 و ساختار سازمان در مواد 4 و 6 مشخص شده است. طبق ماده 11 طرفهای متعاهد گات 1947 و همچنین کشورهای اروپایی که موافقتنامه حاضر و موافقتنامه‌های تجاری چند جانبه را می‌پذیرند وهمچنین تعهدات به گات 1994، و تعهدات خاص به موافقت‌نامه عمومی تجارت خدمات را پذیرفته اند جز اعضای اصلی سازمان هستند و همچنین طبق بند 1 ماده 12 اساسنامه این سازمان، دولت یا قلمروی گمرکی مجزایی که در اداره روابط تجاری خارجی و سایر امور پیش‌بینی شده در موافقت‌نامه حاضر و موافقت‌نامه‌های تجاری چند‌جانبه خود مختاری کامل داشته باشد، می‌تواند طبق شرایطی که میان آن و سازمان جهانی تجارت مورد توافق قرار می‌گیرد، به موافقت‌نامه حاضر ملحق شود و طبق ماده 16 اساسنامه با تشک
یل سازمان تجارت جهانی موافقتنامه تعرفه و تجارت (گات) همچنان به عنوان یک معاهده برای تجارت کالا می تواند مورد استناد قرار گیرد و جز یکی از اسناد لازم الاجرا سازمان تجارت جهانی محسوب می شود. هم اکنون حدود 95 درصد اقتصاد دنیا زیر نظر این سازمان قرار دارد و بیش از 150 کشور دنیا عضو آن هستند که همین امر نشان دهنده ی اهمیت این سازمان است؛ به عبارتی دیگر می توان ادعا کرد این سازمان در آینده نزدیک قابلیت تبدیل شدن به مهمترین سازمان بین المللی را دارد و می تواند یک رقیب جدی برای کسب عنوان مهمترین سازمان بین المللی برای سازمان ملل متحد باشد.


برای دانلود متن کامل پایان نامه ، مقاله ، تحقیق ، پروژه ، پروپوزال ،سمینار مقطع کارشناسی ، ارشد و دکتری در موضوعات مختلف با فرمت ورد می توانید به سایت  40y.ir  مراجعه نمایید
رشته حقوق همه گرایش ها : عمومی ، جزا و جرم شناسی ، بین الملل،خصوصی…

مطلب مرتبط :   قانون برنامه پنج ساله پنجم توسعه

در این سایت مجموعه بسیار بزرگی از مقالات و پایان نامه ها درج شده که قسمتی از آنها به صورت رایگان و بقیه برای فروش و دانلود درج شده اند

گفتار دوم: ساختار سازمان تجارت جهانی
سازمان تجارت جهانی به عنوان یک سازمان بین المللی که اکثر کشورهای دنیا عضو آن هستند و حدود 95 در صد اقتصاد دنیا تحت نظر آن اداره می شود، برای انجام وظایف خود دارای ساختار تشکیلاتی است که این تشکیلات در مواد 4 و 6 اساسنامه سازمان تجارت جهانی بیان شده اند. بر اساس اساسنامه، سازمان دارای ارکان زیر می باشد:
الف:کنفرانس وزیران
بالاترین رکن سازمان تجارت جهانی، کنفرانس وزیران است که متشکل از وزرای کشورهای عضو است و حداقل دو سال یکبار تشکیل جلسه می دهد. صلاحیت این رکن کلی است، بدان معنا که این رکن صلاحیت تصمیم گیری در مورد تمام موضوعات را دارد. در این راستا، کنفرانس وزیران از این اختیار برخوردار خواهد بود که در صورت درخواست یک عضو، تصمیماتی را در خصوص همه مسائل مطرح در هریک از موافقت‌نامه‌های تجاری چندجانبه، منطبق با الزامات خاص تصمیم‌گیری در موافقت‌نامه‌حاضر و موافقت‌نامه تجاری چند جانبه مربوط، اتخاذ کند. نکته حائز اهمیت این است که تمام تصمیمات علی القاعده باید به صورت اجماع گرفته شود ؛ هر چند که در اساسنامه سازمان تجارت جهانی استفاده از روش رای گیری نیز مجاز شمرده شده است.
همچنین طبق بند هفت ماده 4 اساسنامه سازمان ،کنفرانس وزیران،«کمیته تجارت و توسعه» ، «کمیته محدودیت‌های تراز پرداخت‌ها» و «کمیته بودجه، مالی و اداری» را تأسیس خواهد کرد که وظایف محوله به‌موجب موافقت‌نامه حاضر و موافقت‌نامه‌های تجاری چند‌جانبه و هرگونه وظایف دیگری را که شورای عمومی به آن‌ها محول کند، انجام خواهند داد وکنفرانس وزیران می‌تواند کمیته‌های دیگری را که مقتضی تشخیص دهد، تأسیس کند.
ب: شورای عمومی
شورای عمومی از نمایندگان همه ی اعضا تشکیل می شود و حدودا هر ماه یکبار تشکیل جلسه می دهد و وظایف کنفرانس وزیران را در حد فاصله میان جلسات آن اداره می کند. به عبارتی امور جاری سازمان تجارت جهانی بر عهده ی شورای عمومی می باشد و از اقدامات خود به کنفرانس وزیران گزارش می دهد.

از جمله مهمترین وظایف شورای عمومی فراهم کردن ترتیبات مقتضی برای همکاری با سازمان های دولتی که دارای مسئولیت‌های مرتبط با مسئولیت‌های سازمان جهانی تجارت هستند و همینطور ارایه مشورت و همکاری با سازمان های غیر دولتی در مسائل مرتبط با موضوعات سازمان جهانی تجارت، از وظایف این رکن می باشد. وظیفه دیگر شورای عمومی نظارت بر کمیته هایی است که طبق بند 7 ماده 4 اساسنامه توسط کنفرانس وزیران ایجاد می شود. این کمیته ها همانطور که ذکر شد عبارتند از: «کمیته تجارت و توسعه»، «کمیته محدودیت‌های تراز پرداخت‌ها» و «کمیته بودجه، مالی و اداری» ، «کمیته اقدامات بهداشتی و بهداشت گیاهی« و هر کمیته دیگری که به صلاحدید کنفرانس وزیران ایجاد می شود.
شورای عمومی در موارد ضرورت قابلیت آن را دارد تا به رکن حل و فصل دعاوی یا رکن بررسی خط مشی های تجاری تبدیل شود. به بیانی دیگر، شورای عمومی در موارد مقتضی تحت عنوان رکن حل و فصل دعاوی و یا رکن بررسی سیاستها و تدابیر تجاری تشکیل جلسه می دهد.
نکته جالب توجه این است که بعضی از دکترین ها ارکان “حل و فصل اختلاف” و “بررسی سیاستهای تجاری” را تحت عناوین جدا از رکن شورای عمومی بررسی می کنند. در حالی که به نظر می رسد زمانی که تمام اعضای شورای عمومی درجلسات این ارکان شرکت می کنند و در مورد مسائل مطرح شده تصمیم گیری می نمایند می توان اینگونه استنباط نمود که حل و فصل دعاوی و یا بررسی سیاستهای تجاری از جمله وظایف شورای عمومی است. در تقویت این دیدگاه در کتاب منتشر شده توسط سازمان تجارت جهانی، شورای عمومی و رکن حل فصل دعاوی و رکن بررسی سیاستها و تدابیر تجاری را در حقیقت یک رکن می داند و همینطوراساسنامه سازمان به نحوی به این امر اشاره کرده است. طبق بند 3 و 4 ماده 4 اساسنامه بیان شده شورای عمومی برای ایفای نقش رکن حل و فصل اختلاف و رکن بررسی سیاستهای تجاری تشکیل جلسه خواهد داد.
ج: شوراهای تخصصی
شوراهای تخصصی جز ارکان فرعی سازمان هستند و طبق اساسنامه سازمان سه شورای تخصصی باید ایجاد شوند که تحت نظر شورای عمومی فعالیت کنند وهرکدام از آنها در یک حوزه تجاری فعال هستند. این شوراها عبارتند از:
شورای تجارت کالا: که به بررسی موافقتنامه ی تجارت کالا(گات) می پردازد.
شورای تجارت خدمات:که به بررسی موافقتنامه تجارت خدمات(گاتز) می پردازد.
شورای جنبه های تجاری حقوق مالکیت فکری: که به بررسی موافقتنامه تریپس می پردازد.
نکته حائز توجه این است که عضو بودن در این شوراها برای تمام اعضای سازمان تجارت جهانی آزاد است. این شورا نتایج جلساتش را که در مواقع ضروری تشکیل می شود به شورای عمومی گزارش می دهد. هر یک از این شوراها در صورت لزوم کمیته های تخصصی تشکیل می دهند. البته قابل ذکر است که شورای عمومی در صورتی که نیاز باشد می تواند کمیته های تخصصی دیگری نیز تاسیس کند و عملا هم تاکنون کمیته هایی مانند تجارت و محیط زیست و یا تجارت و توسعه توسط شورای عمومی ایجاد شده اند.
قابل ذکر است که کمیته کشاورزی، کمیته اقدامات بهداشتی و بهداشت گیاهی و کمیته موانع فنی تجارت که بسیاری از موضوعات آنها مربوز به مسائل بهداشت عمومی هستند، زیر نظر شورای تجارت کالا(گات) فعالیت می کنند.
د: دبیرخانه
به موجب ماده 6 اساسنامه سازمان تجارت جهانی، دبیرخانه سازمان ایجاد شد و مقر آن در شهر ژنو قرار گرفت. مسئول امور اداری سازمان برعهده دبیرخانه می باشد. دبیرخانه تحت مدیریت دبیرکل می باشد که توسط کنفرانس وزیران تعیین می گردد. کنفرانس وزیران دبیرکل را منصوب و مقررات تعیین‌کننده اختیارات،‌وظایف، شرایط خدمت و مدت تصدی مدیرکل را تصویب خواهد کرد. دبیرکل، اعضای تشکیلات دبیرخانه را منصوب و وظایف و شرایط خدمت آن‌ها را طبق مقررات مصوب کنفرانس وزیران تعیین خواهد کرد.
مسؤلیت‌های مدیرکل و کارکنان دبیرخانه ‌دارای خصوصیتی منحصراً بین‌المللی خواهد بود. دبیر کل و کارمندان دبیرخانه در انجام وظایف خود از هیچ دولت یا مقامی دیگر در خارج از سازمان جهانی تجارت، دستوراتی را دریافت یا قبول نخواهند کرد. آن‌ها از هر عملی که ممکن است بر موقعیتشان به عنوان مقام بین‌المللی اثر سوء گذارد، خودداری خواهند ورزید. عمده وظایف دبیرخانه ارائه کمک های فنی به کشورهای در حال توسعه ،مذاکرات الحاق اعضای جدید ،ارائه کمک های حقوقی برای حل و فصل اختلافات بین اعضا ، برآورد بودجه ی سازمان و همچنین همکاری با دبیرخانه های سازمان های بین المللی دیگر که یکی از نمونه های مهم آن همکاری با دبیرخانه سازمان بهداشت جهانی است که منجر به انتشار کتابی با عنوان توافقنامه های سازمان تجارت جهانی و بهداشت عمومی در سال 2002 شدکه در این کتاب ، موضوعات مشترکی که در این دو سازمان وجود دارد مورد بررسی قرار گرفته و هریک از موضوعات را در قالب هر یک از موافقتنامه های سازمان تجارت جهانی قرار داده است.
گفتار سوم: اهداف و وظایف سازمان تجارت جهانی

سازمان تجارت جهانی در همان ابتدای شکل گیری اهداف و وظایفی را برای خود ترسیم کرد که مهمترین این اهداف و وظایف را می توان ارتقای سطح زندگی، تامین اشتغال کامل در کشورهای عضو ،توسعه تولید و تجارت ،دستیابی به توسعه پایدار با بهره برداری بهینه از منابع جهانی، حفظ محیط زیست و افزایش سهم کشورهای در حال توسعه و کمتر توسعه یافته در تجارت بین الملل، نام برد. در راستای دستیابی به همین اهداف بود که اساسنامه سازمان در مواد 2 و 3 حوزه فعالیت سازمان وظایف سازمان را مشخص کرده است.
طبق ماده 2 اساسنامه،حوزه فعالیت سازمان جهانی تجارت مشخص شده است و براساس آن:
1) سازمان تجارت جهانی چارچوب نهادی مشترکی برای هدایت روابط تجاری اعضای خود در خصوص مسائل مربوط به موافقت‌نامه‌ها و اسناد حقوقی پیوست مندرج در ضمائم موافقت‌نامه

دیدگاهتان را بنویسید

Close Menu