پایان نامه درمورد فناوری اطلاعات و ارتباطات

پایان نامه درمورد فناوری اطلاعات و ارتباطات

دانلود پایان نامه

در کشور ما نیز اموزش از راه دور و استفاده از فناوری های مختلف آموزشی مراحل گوناگونی را طی گرده است . در سال 1341 شمسی اداره ای بنام اداره آموزش و فعالیت های سمعی و بصری در وزارت فرهنگ تشکیل گرئید که بعدها تحت عنوان دفتر آموزش سمعی و بصری فعالیت های خود را ادامه داد . توجه به فیلم به عنوان یک رسانه اموزشی در سطح جهانی سبب گردید که این اداره اقدام به تشکیل جشنواره های بین المللی فیلم های آموزشی کند . این جشنواره هنوز هم ادامه دارد و در جشنواره ای که در مهرماه 1367 در تهران تشکیل شد تکنولوژی آموزشی و روش های آموزشی از راه دور به عنوان یکی از موضوعات مهم مورد توجه قرار گرفت . تلویزیون آموزشی در سال 1343 زیر نظر وزارت اموزش و پرورش تاسیس شد و کار خود را بعد از دو سال با پخش برنامه های درسی در زمینه های مختلف شروع کرد .هدف از پخش برنامه ها جبران کمبود معلم های متخصص و جبران کمبود آزمایشگاه ها بود . در سال 1352 تهیه برنامه های آموزشی به سازمان رادیو و تلویزیون ملی ایران ( صدا و سیما ) واگذار شد و در سال 1353 با پخش برنامه های درسی شروع به کار کرد .  

   4 – 2 – 2 دانشگاه ابوریحان بیرونی:
آموزش از دور در ایران ابتدا از آموزش های عالی شروع شد. برای اولین مرتبه در سال 1350 در دانشگاه ابوریحان بیرونی دانشکده ای برای آموزش به طریق مکاتبه‌ای شکل گرفت که مقدمات آن از سال 1348 فراهم شده بود این دانشکده با نام دانشکده مکاتبه ای ابتدا در چهار رشته شیمی ، فیزیک، ریاضی و زبان و ادبیات فارسی به پذیرش دانشجو اقدام کرد که بعدها دامنه فعالیت خود را از چهار رشته به هفت رشته گسترش داد. این دانشکده بعدها به دو دانشکده علوم انسانی و اجتماعی و علوم تفکیک شد و در سال 1355 واحد جدیدی به نام (کالجهای منطقه ای) در سراسر کشور تأسیس کرد .   آموزش از راه دور در دانشگاه ابوریحان بیرونی در اصل ترکیبی از ابزارهای آموزشی حضوری و آموزش از راه دور بود. و کتاب و مواد چاپی محور این ابزارها به شمار می آمد و اساس آموزش مکاتبه‌ای را تشکیل می داد. در این دانشگاه به منظور ارائه خدمات آموزشی بهتر از مواد کمک آموزشی، دفترچه های مکاتبه ای با استادان برای رفع اشکال ؛ آموزش های حضوری و امتحانات پایان ترم استفاده می شد    دانشگاه ابوریحان در سال 1359 به کار خود پایان داد.
5 – 2 – 2  دانشگاه آزاد ایران؛
بعد از تأسیس دانشگاه ابوریحان بیرونی، دست اندرکاران آموزش عالی کشور در اندیشه تأسیس دانشگاه آزاد بودند. این دانشگاه پس از انجام مطالعات مقدماتی در سال 1352 تأسیس شد. هدف از تأسیس این دانشگاه افزایش ظرفیت پذیرش دانشجو برای تربیت نیروی انسانی متخصص و کارآمد بود.    در ابتدای شروع به کار این دانشگاه مسئولین امر متوجه شدند که جذب و تأمین کادر متخصص و نیروی مجرب بسیار دشوار و پرهزینه است و نیز به علت عدم وجود چنین نیروهایی در سطح کشور ناچار به استفاده از خدمات مشاوره ای کارشناسان خارجی شدند، همچنین از جمله مسایل مهم و اساسی دیگر انتخاب رسانه آموزشی مناسب بود که بعد از تحقیقات و بررسی های زیاد به این نتیجه رسیدند که مناسب ترین رسانه برای آموزش متون خودآموز می باشد، در کنار متون خودآموز به عنوان رسانه اصلی دانشگاه از تلویزیون آموزشی نیز به عنوان مکمل استفاده می‌شد. اما به دلیل عدم دسترسی تعداد زیادی از دانشجویان به ویژه در شهرستانها و روستاها این رسانه چندان مثمرثمر نبود و فقط نقش تبلیغاتی داشت و کاربرد آن بسیار محدود بود. البته از رسانه های دیگری نیز به فراخور توان مالی دانشجویان استفاده می شد مانند: نوارهای صوتی- فیلم های آموزشی و…       سرانجام این دانشگاه در بهار 1356 اولین دوره آموزشی خود را آغاز کرد. تعداد اعضای هیأت علمی دانشگاه کلاً 128 نفر و تعداد کل کارکنان آن به 397 نفر بالغ می شدند. به علت وجود مشکلات فراوان و به خصوص کمبود نیروی انسانی مجرب و اساتید متخصص و تراکم کار که خارج از توان پرسنل این دانشگاه بود سرانجام در سال 1359 این دانشگاه بدون داشتن فارغ التحصیل به کار خود پایان داد.
6- 2 – 2 دانشگاه پیام نور؛
دانشگاه پیام نور تنها دانشگاه فعال در ایران است که بر پایه نظام آموزش از دور تأسیس شده است. در خلال سال های 1359 تا 1366 آموزش از راه دور در ایران وجود نداشت. پس از انجام مطالعات و بررسی های ابتدائی دانشگاه پیام نور در سال 1366 تأسیس شد. در ابتدا مدرسه عالی دماوند که در اختیار دانشگاه علامه طباطبایی بود به عنوان محل سازمان مرکزی این دانشگاه انتخاب شد و بعد تعدادی از اعضای هیأت علمی و کارکنان دانشگاه ابوریحان بیرونی که در اختیار دانشگاه علامه طباطبایی بودند به این دانشگاه منتقل شدند.    رسانه آموزشی اصلی در دانشگاه پیام نور مانند سایر دانشگاههای آموزشی از راه دور در ایران همان کتاب و مواد چاپی می باشد، با توجه به این مسأله دانشگاه پیام نور برای اکثر دروس خود کتاب خودآموز تهیه کرده که از طریق مراکز توزیع می گردد.  در ارزیابی از دوره های برگزار شده 75% نمره به امتحانات پایان ترم که به صورت: میان ترم – انجام تکالیف – پروژه ها و… مربوط می شود. نظام آموزش باز در ایران با اتکا بر همه عوامل زیر یا تعدادی از آن ها شکل گرفت:
1. کتاب های خودآموز، کتاب های منتخب و جزوه های درسی
2. شرکت در کلاس های رفع اشکال فردی در مراکز دانشگاه ( در جلسات محدود )
3. استفاده از رسانه های دیداری – شنیداری
4. شرکت در آزمایشگاه، دوره های کارورزی، کارآموزی و مشارکت در سایر فعالیت های آموزش نظیر تهیه طرح و رساله …
5. شرکت در سنجش و آزمون های درس ها در پایان هر نیمسال تحصیلی، به صورت متمرکز ( سؤالات از بانک سؤال برای مراکز ارسال و آزمون به طور همزمان در تمام مراکز واقع در شهر های مختلف برگزار می شود. )
دانشگاه پیام نور ابتدا با 28 مرکز فعالیت خود را آغاز کرد. این تعداد در سال تحصیلی 80 -79 به 129 مرکز و 56 واحد فعال رسید. این مراکز از نظر طبقه بندی استانی به 10 منطقه تقسیم شده است.
دانشگاه پیام نور تا کنون توانسته است به عنوان نظامی پیشرو تعداد زیادی دانشجو جذب کند و آموزش ارزانی را با کیفیت نسبتاً مطلوب به آنان ارائه دهد و بنابراین، از اعتبار اجتماعی مطلوبی برخوردار است . نظام موجود آموزش از راه دور فعلی از نوع سنتی است که فرایند تدریس در آن انفعالی و یکسویه است و با استفاده از مواد چاپی تا حدی خودآموز، نوارهای دیداری و شنیداری و پخش برنامه های تلویزیونی بدون در نظر گرفتن فعالیت های خاص یا تمرین های ضروری انجام می گیرد. دانشگاه پیام نور می بایست متناسب با نیازهای قرن 21 راهبرد های آموزشی خود را تغییر دهد به همین جهت ابتدا برنامه ای سه مرحله ای تدوین شد تا محیط یادگیری جدید ( محیط آموزش الکترونیکی) برای دانشجویان فراهم شوداز جمله : طراحی زیر ساخت های آموزش مبتنی بر فناوری اطلاعات و ارتباطات ( فاوا- پایه) به منظور تدارک سخت افزارها و نرم افزارهای مورد نیاز.
هدف اصلی ایجاد محیط یادگیری تعاملی بر پایه فناوری اطلاعات و ارتباطات برای تعداد زیادی از دانشجویان رشته های مختلف دانشگاه پیام نور می باشد که انتظار می رود که این تغییر جهت در دانشگاه به ایجاد یک نظام جایگزین برای آموزش از راه دور سنتی منتهی شود و هزاران فرصت آموزشی برابر را برای تحقق جامعه در حال یادگیری به طور مداوم و در سراسر زندگی در اختیار علاقه مندان قرار دهد. در ایران به دلیل، حضور طبقات مختلف اجتماعی و ناموزون بودن توسعه اقتصادی، فرهنگی و اجتماعی که از نقاط محروم از تحصیل تا نقاط برخوردار را همزمان شاهد هستیم، در بین برخورداران از آموزش نیز نا برابری مدارس وجود دارد. با توجه به نکات فوق به نظر می رسد انعطاف در اجرای آموزش از راه دور ضرورتی بی دلیل است. در حال حاضر هر چند اقتضای عصر اطلاعات و در نتیجه استفاده از آموزش های شبکه محور، موضوعیت دارد.، اما فراموش نکنیم که بخش قابل توجهی از مخاطبین ما هنوز وارد عصر صنعتی و فرا صنعتی نشده اند. از این رو استفاده از روش های نا هم عصر در آموزش های از راه دور از روایی و شایستگی لازم برخوردار می باشد.
در سال 1373 شورای عالی انقلاب فرهنگی ، آموزش و پرورش را موظف به تاسیس موسسه ای برای ارائه آموزش های نیمه حضوری و غیر حضوری کرد که در سال 1375 اساسنامه این موسسه به تصویب شورای عالی انقلاب فرهنگی رسید .
در سال 1382 با استفاده از اساسنامه مذکور این موسسه به منزله نخستین نهاد رسمی سیاستگذاری و اجرائی آموزش و پرورش در سال تحصیلی 84 – 83 راه اندازی شدواقدام به جذ ب دانش آموزان واجد شرایط کرد.
آموزش الکترونیکی در ایران جوان است . دهه 80 را می توان مبداء ظهور آموزش الکترونیکی و مجازی در ایران دانست . دانشگاه هایی مثل دانشگاه شیراز ، علم و صنعت ، امیر کبیر ، تهران ، صنعتی شریف ، علوم و حدیث ، اصفهان و خواجه نصیر رشته های آموزش الکترونیکی و مجازی را راه اندازی کردند . سه دانشگاه شیراز ، علم و صنعت و امیر کبیر سابقه بیشتری دارند :
دانشگاه صنعتی امیر کبیر : مرکز تحصیلات تکمیلی آموزش های الترونیکی این دانشگاه در سال 1383 تاسیس شد و بهمن 1383 در مقطع کارشناسی ارشد در چهار رشته ” فن آوری اطلاعات و مدیریت ” ” معماری کامپیوتر ” ” مدیریت فن آوری اطلاعات پزشکی ” و ” مهندسی مخابرات ICT ” پذیرش دانشجو داشته و در اسفند 1384 در چهار رشته کارشناسی ارشد دیگر شامل ” مهندسی فن آوری اطلاعات – شبکه های کامپیوتری ” ” مدیریت انرژی الکتریکی ” ” مهندسی پزشکی بیومتریال ” و ” مدیریت سیستم بهره وری ” به سایر رشته ها افزوده شد تا اردیبهشت 1387 580 دانشجو در این مرکز ثبت نام نموده اند ( سایت دانشگاه امیر کبیر ، 1389 ) .
دانشگاه علم و صنعت : در سال 1383 در رشته های کارشناسی و در بهمن 1384 در رشته های کارشناسی ارشد اقدام به جذب دانشجو نمود . رشته های کارشناسی شامل ” مهندسی فن آوری اطلاعات” ” و ” مهندسی صنایع ” و رشته های کارشناسی ارشد شامل ” مهندسی فن آوری اطلاعات ” ” مهندسی شیمی ” دو گرایش و ” مدیریت اجرایی ” ( سایت دانشگاه علم و صنعت ، 1389 ) .
دانشگاه شیراز : دانشکده های آموزش الکترونیکی این دانشگاه به عنوان اولین دانشگاه مجازی کشور در سال 1382 فعالیت خود را آغاز کرد . این دانشگاه در رشته های ” مهندسی تکنولوژی کنترل و ابزار دقیق ” ” مهندسی تکنولوژی الکترونیک ” ” مهندسی کامپیوتر ” در مقطع کارشناسی رشته های ” مهندسی کامپیوتر گرایش های نرم افزار و سخت افزار ” ” اموزش زبان انگلیسی ” ” حقوق ” و ” مهندسی فن اوری اطلاعات ” در مقطع کارشناسی پیوسته و رشته های ” ” حقوق ” و ” مهندسی فن اوری اطلاعات ” ” مهندسی ابزار دقیق و اتوماسیون در صنایع نفت ” و ” مهندسی فن آوری اطلاعات پزشکی ” در مقطع کارشناسی ارشد پذیرش دانشجو داشته است و در بهمن 1385 نخستین گروه دانشجویان این دانشگاه فارغ التحصیل شدند ( سایت دانشگاه شیراز ، 1389 ) .
3 – 2 ضرورت و فلسفه آموزش از دور
آموزش از دور یک فعالیت برنامه ریزی شده و نظام مند جهت انتخاب ، آماده سازی محتوای آموزشی ، ارائه محتوای آموزشی ، هدایت و راهنمایی یاد گیرندگان توسط یاد دهنده با استفاده از وسایل ارتباط جمعی در یک محیط ارتباط محور است. ( دلنیک 1996) .آموزش از راه دور شکل سازمان یافته و خود خوانی است که یاد دهندگان ، یاد گیرندگان را از طریق رسانه های ارتباطی برای رسیدن به تعّهد اتی یاری می دهند که دیگر مفهوم زمان و مکان دغدغه اصلی نیست ( دو همان 1968 ) .آموزش از راه دور شیوه انتقال دانش ، مهارت و ارزش. شیوه درست اندیشیدن. شیوه درست تقسیم کار و سازماندهی امور با استفاده از ابزار های ارتباطی است که می تواند به جمع کثیری از یادگیرندگان دور از هم به طور همزمان و غیر همزمان ارائه آموزش نماید که خود شکل نوین صنعتی شدن تدریس و یادگیری است ( اوتو پیترز 1973) . آموزش از راه دور نوعی رویکرد آموزشی است که فرایند تدریس جدا از فرایند یادگیری است و بنابر این ارتباط یاد دهنده و یاد گیرنده با کمک ابزار های الکترونیکی ، مکانیکی و دیگر وسایل انجام می گیرد. ( پیترز 1977).  آموزش از راه دور فرآیندی است که ارتباط بین یاد دهنده و یاد گیرنده به صورت نا همزمان صورت می گیرد و برای این ارتباط نا همزمان نقش فناوری مهم و اجتناب نا پذیر است ( گارسیون و شل 1987).آموزش از راه دور نوعی فرایند « فناوری ارتباطات از راه دور » است که تجربه تدریس و یادگیری یاد دهنده و یاد گیرنده را به صورت همزمان و نا همزمان امکان پذیر می سازد ( بارکر 1989 ) . آموزش از راه دور روشی است برای توصیف انواع ترتیبات آموزشی که در آنها یاد دهنده و یاد گیرنده به لحاظ مکانی و زمانی از یکدیگر جدا هستند ، در حالی  که ارتباط بین آنها از طریق رسانه ها برقرار می شود. ( مور 1990 ). آموزش از راه دور فرایند نظام مندی به منظور ارائه آموزش و پرورش به یاد گیرندگان که از نظر زمان و مکان جدا از یکدیگر هستند و به نظام آموزش سنتی دسترسی ندارند و در محل کار و زندگی شان با استفاده از رسانه های گوناگون مواد چاپی ، نوار های صوتی ، برنامه های رادیویی و تلویزیونی و… صورت می گیرد. ( سازمان یونسکو). آموزش از راه دور واژه ای است که با استفاده از آن یک سری فعالیت ها و برنامه های آموزشی توصیف و تبیین می شوند که اصل و اساس جدایی یاد دهنده و یاد گیرنده در فرایند یاد دهی – یادگیری است ولی با تلاشهای متاهلانه و متفکّرانه سعی می شود این شکاف و جدایی با ابزار های گوناگون پر شود ( اپید 1983 )
آموزش از دور  ناظر بر جدایی یاد گیرنده و یاد دهنده از حیث جغرافیایی است ضمن اینکه این جدایی می توان بر زمان نیز دلالت کند این نوع آموزش مناسب یادگیرندگانی است که فقط می توانند یا می خواهند قسمتی از وقت خود را صرف تحصیل کنند و یا این افراد عموما توانایی تحصیل در بعضی اوقات و مکانهای خاص را ندارند.” Distance Education “عبارت است از آموزش افراد در خانه یا در محل کار ، از طریق واحد های مکاتبه ای ، رادیو، کاست، تلفن، تلویزیون، یا دیگر و کامپیوتر و بعضا چهره به چهره . آموزش از راه دور نوعی آموزش مردمی و انسانی است برای افرادی که در محدوده جغرافیایی پراکنده هستند یا برای کسانی که نمی توانند برای تحصیل در مدارس حضور یابند ( دایرۀ المعارف اکسفورد 2 ) ( به نقل از نشریه ….. 86 صفحه 8)

مطلب مرتبط :   منبع تحقیق درباره کشورهای درحال توسعه

Close Menu