پایان نامه ارشد رایگان درباره برنامه ریزی راهبردی

پایان نامه ارشد رایگان درباره برنامه ریزی راهبردی

دانلود پایان نامه

 

‏ بدین ترتیب، شاید بتوان در مجموع مشکلات و محدودیت های طرح های توسعه شهری ‏فعلی در کشور را در ٨ ‏دسته: مشکلات نظری و تئوریک، ضعف در نظام و روش تهیه ‏برنامه ها و طرح ها، مشکلات قانونی، محدودیت ها و ضعف در تشکیلات اجرایی، ناپایداری منابع، ضعف در رویه و محتوا و نحوه تصویب، اجرا و نظارت بر اجرای آن ها طبقه بندی کرد
نتیجه گیری
‏ اگرچه توسعه با برنامه شهرها از سالها قبل دغدغه نظام مدیریت سیاسی و اداری کشور بوده است، اما بواسطه رویکردهای نادرست مقطعی و انفعالی ، هیچ گاه نتوانسته ایم در کشور یک نظام کار آمد شهری با برنامه های علمی، واقع گرایانه، بومی و متناسب با شرایط واقعی در کشور داشته باشیم. برنامه هایی که اولا بخشی نبوده و تنها متمرکز برای توسعه کالبدی شهرها نباشند، به منابع پایدار در آمدی متصل باشند، همکاری، مشارکت و نظارت عمومی ‏را بهمراه داشته باشند، نسبت به زمان و مکان و موضوع های متعدد و متکثر منعطف باشند، ‏متمرکز و از بالا به پایین نباشند و در نهایت نظام بسیار کارآمد اجرا و نظارت و اصلاح را با ‏خود همراه داشته باشند. از سوی دیگر، تجربه نشان داده است که نهادهای عمودی و افقی موثر بر این فرایندها، بخصوص در بخش دولتی در امر برخورد فرابخشی با موضوع بسیار پیچیده توسعه همه جانبه شهری در کشور توفیق لازم را کسب نکرده اند. بنابراین ‏بخشی گرایی و عدم هماهنگی بین نهادهای مختلف از بخش دولتی گرفته تا بخش خصوصی را می توان به فهرست دلایل عدم موفقیت طرح های جامع – تفصیلی در ایران اضافه کرد.
فصل پنجم
معرفی برنامه ریزی طرح جامع شهری (ساختاری-محلی)
مقدمه‏
از جمله برنامه ها یا طرح هایی که پس از مشخص شدن ناکارآمدی طرح های جامع مطرح شدند، برنامه ها یا طرح های ساختاری بوده است. این طرح ها عمدتآ در کشور انگلستان پا گرفتند و ظاهر شدند. در اینجا نظر آنست که نه تنها محتوای اینگونه طرح ها بلکه زمینه های مختلف سیاسی – حقوقی – مدیریتی پس زمینه شکل گیری آنها نیز توضیح داده شوند. زیرا‏ برای آنکه تصمیم بگیریم که آیا چنین روش برنامه ریزی طرح شهری برای شرایط کشور ما ‏مناسب هست یا خیر نیاز مبرم به این اطلاعات داریم. بنابراین، از آنجا که هدف اصلی در این پژوهش معرفی برنامه ها یا طرح های ساختاری و راهبردی است بعد از مباحث پایه و مقدماتی، و برای جلوگیری از اطاله کلام، مستقیمآ، ابتدا به معرفی طرح های ساختاری و ‏سپس به معرفی طرح های راهبرد‏ی خواهیم پرد‏اخت.
تاریخ ظهور و توسعه برنامه ها یا طرح های ساختاری در انگلستان
تقریبآ از بعد از پایان جنگ جهانی دوم طرح های جامع پس از پس ‏دادن امتحان د‏ر‏کشورهای مختلف و روشن شدن تدریجی ضعف های آنها رو به افول گداشتند و در ابتدای د ‏هه70 ‏ از صحنه خارج شدند. از جمله د‏ر انگلستان حاصل بازنگری در طرح های ‏جامع و نیز توجه به مفاهیم و رویکردهای نظری جدید در عرصه شهر و شهرسازی از جمله ‏نظریه سیستم ها و نظام های جدید مدیریت شهری منجر به ظهور طرح های ساختاری در سطح ‏برنامه ریزی خرد ‏فضا در این کشور گردید (جستارهای شهرسازی، 1382). در واقع ‏طرح ساختاری – محلی نیز جانشین طرح های جامع – تفصیلی کاربری زمین گردیده اند و ‏لذا، از نظر ظاهری، این دو سطح برنامه یا طرح شهری را می توان با طرح های جامع و ‏طرح های تفصیلی مقایسه کرد. ولی البته در دنیای واقعی تفاوت بسیار زیادی بین این دو ‏نوع برنامه ریزی طرح های شهری وجود دارد. قبل از ورود به مبحث ت شهریح ماهیت و محتوای طرح ها یا برنامه های ساختاری لازم است اشاره مختصری به فرایندهای نسبتآ پیچیده مدیریت ‏شهری و نیز مدیریت فرایند تهیه این برنامه ها یا طرح ها در چارچوب نظام سیاسی کشور ‏انگلستان شود (پیتر هال،1381،ص.316‏).
چرا طرح های ساختاری- محلی؟
‏طرح های جامع- تفصیلی در کشور انگلستان و طبق قانون جامع برنامه ریزی مصوب سال ١٩٣٧ ‏میلادی رواج داشته است که از اوایل دهه 5د ‏به طرح های ساختاری. محلی تغییر یافت. طرح های ساختاری نیز همچون طرح های جامع دارای دو بخش می باشد. طرح ساختاری ( Structure plan) و طرح محلی ( Local plan). ‏تفاوت عمده بین طرح ساختاری و طرح محلی آن است که طرح ساختاری توسط ‏حکومت مرکزی تهیه و تصویب می شود در حالیکه طرح محلی توسط حکومت محلی تدوین و اجرا می شود . طرح ساختاری‏ سه عملکرد عمده را تعقیب می کند که عبارتند از: ‏کنترل توسعه، برنامه توسعه و نظارت حکومت مرکزی (پیتر نیومن و ‏اندی تورنلی، 1387،ص.64) .
‏ طرح ها (برنامه ها)ی جامع، تفصیلی که بر اساس قانون از اوایل دهه 1960 کنار ‏گذاشته شدند در کشور انگلستان جای خود را به برنامه ها یا طرح های ساختاری- محلی ‏دادند. زیرا طرح های جامع- تفصیلی روز به روز در مقابل مسائل و مشکلات پیچیده شهری ناکارآمدتر به نظر می رسیدند.
‏ ‏در انگلستان شورای شهر مسئولیت برنامه ریزی نواحی کلان شهری را عهده دار است. ‏بدین ترتیب فرایند تهیه طرح های دوسطحی ساختاری – محلی در این کشور به این صورت ‏است گه در محدوده شهرستانها، یک نظام دوسطحی فعالیعت دارد که ‏در آن عملکردها میان شورای شهرستان در سطح بالا، که در مقاطعی از زمان و بجای دولت ‏مرکزی، مسئولیت برنامه ریزی کلان(ساختاری) را عهده دار است؛ و شورای بخش، در سطح ‏یایین، که مسئولیت برنامه ریزی محلی را به عهده دارد، تفسیم می شوند (مدنی یور، 1381) . ‏باید به این نکته نیز توجه نمود که در انگلستان ابتدا مقیاس بخش را با حداقل 50000 ‏نفر جمعیت برای تهیه طرح ساختاری- محلی در نظر گرفتند . (بری کالینگورس، ١٣٨٧). در ‏برنامه توسعه راهبردی شهر سیدنی نیز ملاحظه می شود که ابتدا یک برنامه توسعه ‏ساختاری برای شهرستان سیدنی تهیه شده و سپس برای توسعه همه جانبه و برنامه ریزی ‏شده شهر سیدنی از روش برنامه ریزی راهبردی استفاده شده است (شورای شهر سیدنی،1389) .
طرح های ساختاری به جای پرداختن به جزئیات توسعه شهری در‏شهرهای مختلف به تبیین سیاست های کلی در سطح ملی. منطقه ای اکتفا می کند و به ‏اموری چون رابطه بین کاربری ها و حمل و نقل (در سطح کلان)، سیاست ها و اهداف کلان ‏در رابطه با مسکن و نوسازی بافت های تاریخی، حفاظت از محیط زیست، و امثالهم می پردازد . در این شیوه از برنامه توسعه شهری طرح های محلی به ‏مسائل جزئی در هر شهر بطور مستقل توجه دارد و اقدامات لازم محلی را، از طریق اداره ‏برنامه ریزی محلی، در سطوح عملیاتی و اجرایی، مشخص می نماید. طرح های ساختاری تهیه ‏شده برای مناطق مختلف، خود، به مرور زمان در معرض ارزیابی و تجدید نظر ‏قرار گرفته اند. ‏شوراهای شهری در بریتانیا، مانند اغلب نهادهای برنامه ریزی محلی، به منظور اجرای ‏کارآمد عملکرد برنامه ریزی خود، یک کمیته برنامه ریزی یا چیزی شبیه به آن ایجاد نموده و ‏اغلب اختیارات برنامه ریزی را به آن محول می نمایند. ماهیت و میزان این اختیارات متغیر است و هر شورای شهری، با توجه به ملاحظات خاص منطقه خود، سطح و گستره آن را ‏مشخص می کند. علاوه بر این، شورای شهر، اعضای ستاد برنامه ریزی را هم، که تحت ‏ریاست یک مسئول برنامه ریزی شهر ایفای وظیفه می کند، منصوب می نماید. اما این امر هم ‏با توجه به شرایط محلی صورت می گیرد و شکل ثابت ندارد. یعنی اینکه حتی در این سطح ‏نیز شهرستان ها دارای اختیارات محلی هستند و بر اساس مصلحت ها و شرایط ‏خاص خود تصمیم گرفته و عمل می کنند. مسئول برنامه ریزی شهر، به عنوان یک مقام ‏عالی رتبه دولت محلی، عهده دار سه نقش کلاسیک است: اول، نقش مشاور شورا در زمینه ‏برنامه ریزی، دوم، نقش مجری تصمیمات شورا به عنوان مسئول برنامه ریزی محلی و سوم، ‏نقش مدیر منابع انسانی، مالی و سایر منابعی که شورای شهر به برنامه ریزی تخصیص داده است.
‏ اختیارات برنامه ریزی که قوانین مجلس به مقامات برنامه ریزی تفویض کرده، به طور ‏کلی شامل سه گروه است:
اختیار تهیه یک برنامه توسعه برای هدایت کالبدی آینده شهر، در چارچوبی که دولت تعیین کرده است و پس از تصویب یا پذیرفته شدن قانونآ لازم الاجرا است.
‏ اختیار ملزم کردن متقاضیان اخد پروانه و اختیار تایید نقشه و صدور پروانه برای حتی ‏کوچکترین ساخت و ساز کالبدی که باید به شورا ارائه شود. متقاضیان می توانند در مورد ‏این تصمیمات یا در مورد ممانعت از صدور پروانه ساختمان یا شرایطی که در پروانه ‏ساختمان تحمیل شده است، به دولت مرکزی (در واقع به اداره ای به نام حوزه بازرسی که ‏دولت مرکزی احتصاصآ به این منظور تاسیس کرده است) اعتراض و شکایت کنند. ‏
اختیارات در مورد مسائل زیست محیطی با مواردی مانند اختیار انجام اقداماتی برای ‏بهبود محیط زیست.
اختیار اعلام مناطقی با ویژگی ها یا کیفیت های خاص، به عنوان مناطق حفاظت شده، و ‏پس از آن، در نظر گرفتن حدود اختیارات خاصی به منظور تثبیت و ارتقا بخشیدن به آن ‏ویژگی ها، و نیز اختیار حفظ تک درخت ها یا دسته های درختانی که در کیفیت محیط ‏زیست نقش دارند (مدنی پور1381‏).
‏همانگونه که در بالا مورد تاکید قرار گرفت میلادی، برای یافتن پاسخی در مورد معضل ناکارآمدی طرح های جامع و یافتن یک روش مناسب جایگزین، یک گروه ‏مشورتی تحت عنوان گروه مشورتی برنامه ریزی ، پس از بحث و بررسی های لازم و کافی، ‏در مورد نقاط ضعف و قوت طرح های جامع به این نتیجه رسید که طرح های توسعه جامع ‏تفصیلی به شکل فزاینده ای به لحاظ فنی از مقابله با چالش های جدید در عرصه های شهر و شهرسازی ناتوان است و فرایند طولانی تهیه و تصویب آنها نیز کاستی های آنرا وخیم تر ‏کرده است. لذا با جایگزینی روش جدید برنامه ریزیساختاری- محلی موافقت نمود (کالینگورس،١٣٨٧،ص.105-106‏).

وظایف و اختیارات مقامات محلی در تهیه و اجرای طرح های محلی
اختیارات مقامات محلی ‏برنامه ریزی خود به صورت مجرد استفاده نمی کنند، بلکه آن را به عنوان ابزار دستیابی به ‏آرمان هایشان و برای مکان ها و مردمی که نمایندگی شان را بر عهده دارند، به کار می گیرند.
‏ ماهیت مصلحت اندیشانه برنامه ریزی در بریتانیا بازتابی از نظام قانونی و قانون اساسی آن ‏است. همین موضوع که نشان از وجود یک نظام پیچیده حقوقی ‏قضایی در انگلستان دارد نشان از این واقعیت دارد که کشورهای دیگر، و از جمله ایران، ‏نمی توانند براحتی از الگوی برنامه ریزی فضایی این کشور بهره برداری کنند. زیرا الگوی ‏برنامه ریزی فضایی در انگلستان وابسته به یک نظام پیچیده حقوقی- مدیریتی است که بدون استقرار اولیه آن اصولا آن نظام برنامه ریزی طرح های شهری امکان پدیر نخواهد بود ( مدنی پور ،1381)

مطلب مرتبط :   پایان نامه با موضوع آموزش مهارت، سلامت روان، دختران فراری، دانشجویان

بستن منو