منبع پایان نامه ارشد درمورد گزاره های اخلاقی

منبع پایان نامه ارشد درمورد گزاره های اخلاقی

دانلود پایان نامه

 

دکارت، فطریات، عقل و معقولاتی که با رعایت اصول منطقی کسب شود را عین حقیقت می‌داند.
ژان لاک انگلیسی، وجدانیات و آن چه با تعقل صحیح به دست آید را عین حقیقت می‌داند . (طباطبائی، اصول فلسفه و روش رئالیسم، ج1، ص 164).
بنابراین، این‌که بگوئیم هیچ باور و اعتقادی مطلق نیست و هیچ قضیه‌ای و گزاره‌ای را نمی‌توان قضاوت مطلق و دقیق دانست این سخن با بداهت عقل مخالف است و هیچ یک از ادیان نیز چنین چیزی را قبول ندارند.
استدلال از راه نسبیت گرایی توصیفی
اختلافات موجود در جوامع گوناگون امری یقینی و تردیدناپذیر است، و این نوع اختلافات در ارزشها و اصول اخلاقی اساسی است به گونه‌ای که حتی با توافق در مورد خصوصیات فعل مورد نظر، اختلاف‌ها غیرقابل حل می باشند، بنابراین اختلاف در ارزش گذاری اخلاقی اختلافی بنیادین است. (ر.ک: ویلیامز، 1383، ص161)
این استدلال از ابعاد مختلفی قابل بررسی است که به اهم آن‌ها می‌پدازیم:
الف : فراگیر نبودن اختلافات اخلاقی
همه جوامع در همه ارزش های اخلاقی اختلاف نظر ندارند. هرچند اصل اختلافات نظر در جوامع امری مسلم و تردیدناپذیر است لکن به این معنا نیست که هیچ وجه مشترکی ندارند مثلاً ظلم در تمامی جوامع بد و زشت شمرده می شود و عدل در همه جوامع خوب و زیبا توصیف می شود. (ر.ک: فرانکنا، 1383، ص 228).
ب: بنیادی نبودن اختلافات اخلاقی
اولا در اصل صحت نسبیت گروی توصیفی بین انسان شناسان فرهنگی، روان شناسان اجتماعی … اختلاف وجود دارد، ثانیاً زمانی اثبات نسبیت گرایی اخلاقی از طریق نسبیت گرایی توصیفی صحیح است که ثابت شود احکام اخلاقی مردم ، حتی اگر کاملا تعلیم داده شوند و همگی باورهای ناظر به واقع مشترکی داشته باشند، باز هم مختلف و متعارض خواهد بود. ( فرانکنا، 1383، ص229). و گرنه صرفا با اثبات وجود اختلاف در احکام اخلاقی جوامع مختلف نمی توان نسبیت گرایی اخلاقی را اثبات نمود زیرا ممکن است این اختلافات ناشی از تفاوتها و کاستیها در باورهای ناظر به واقع آنها باشد (همان) که به واسطه آموزش صحیح و درک درست از احکام و قضایای اخلاقی برطرف شود.
ج: منافات نداشتن با مطلق گرایی مورد نظر
استناد به نسبیت گرایی توصیفی به صورت قضیه جزئیه تنها برای رد ادعای مطلق گرایی کانتی کاربرد دارد که قائلند همه ارزشهای اخلاقی مطلقند و هیچ یک از ارزشها و احکام اخلاقی مقید و مشروط نیستند(ر.ک: مصباح یزدی، 1381، ص 153).
د: نبود ارتباط میان وجود اختلافات اخلاقی و نسبی بودن اخلاق
وجود اختلاف در نظامهای اخلاقی، دلیل بر واقعیت نداشتن ارزشهای اخلاقی نیست هم چنان که وجود اختلافات در نظریه های یک علم مثل فیزیک به معنی آن نیست که همه نظریات درستند یا اصلا چنان روابط واقعی وجود ندارد وجود اختلاف در ارزش گزاریها نیز به هیچ وجه، دلیل بر آن نخواهد بود که همه ارزش گذاریها درستند یا ارزشهای اخلاقی واقعی وجود ندارند. (مصباح‌یزدی ، 1381، ص 154).
بنابراین با استناد به نسبیت گرایی توصیفی نمی‌توان به اثبات نسبیت گرایی اخلاقی دست یافت.
استدلال از راه انشائی دانستن احکام اخلاقی
نسبیت گرایان معتقدند که گزاره های اخلاقی و ارزشی از سنخ گزاره های انشائی و غیرواقع نما هستند، یعنی از حقایق و واقعیات ثابت و تغییر ناپذیر انتزاع نشده اند بلکه وابسته به خواست افراد و جوامع مختلفند. به عبارت دیگر، حسن و قبح و باید و نباید اخلاقی، تابع اعتبار و انشای شخص اعتبار کننده است و همه واقعیت آن ها چیزی جز این نیست . 
بنابراین اصول ثابت اخلاقی وجود ندارد و به دنبال آن احکام و قضایای اخلاقی نیز دارای ثبات نیستند.(مصباح یزدی، 1381،ص 155).
احکام اخلاقی بر خلاف ظاهر الزامی و انشائی شان در حقیقت از سنخ جملات خبری بوده از واقعیت های عینی و خارجی خبر می دهند.
مفاهیم واحکام اخلاقی، اعتباری بوده و ما به ازای عینی ندارند، اما دارای منشأ انتزاع حقیقی و خارجی هستند مانند علت، امکان و وجوب، .. ، به عبارت دیگر مفاهیم اخلاقی از سنخ معقولات ثانی فلسفی هستند و با چند واسطه از خارج گرفته می شوند. 
تحلیل این مطلب بدین گونه است که:
جملات اخلاقی از سنخ قضایای خبری بوده و رابطه ای واقعی بین افعال و نتایج آن ها می باشند. حقایق اخلاقی اموری اند که صفت افعال و اوصاف اختیاری اند، در حالی که افعال و صفات اخلاقی در راه رسیدن به کمال حقیقی آدمیان نقش علّی دارند، این افعال اگر با کمال انسان رابطه مثبت داشته باشند واجد صفت حسن اخلاقی می شوند (خوب، درست، باید…) و در صورتی که رابطه منفی داشته باشند واجد قبح اخلاقی می شوند. (بد، خطا، نباید… ) و در صورتی که خنثی باشند بدون صفت حسن و قبح می‌شوند. (مصباح یزدی ،1381،ص81).

مطلب مرتبط :   دانلود پایان نامه درباره فعالیت های اجتماعی

بستن منو