مقاله رایگان درباره نظام های نشانه ای

مقاله رایگان درباره نظام های نشانه ای

دانلود پایان نامه

عبد الحسین زرین کوب در زمینه نقد ادبی وتاریخچه آن در یونان ورم و جهان اسلام و ایران کتاب دو جلدی دارد و در زمینه های متنوع ادبی هم آثار با ارزشی تألیف نموده است. از کتابهای ارزشمند وی می توان به این عناوین اشاره کرد: از کوچه رندان، باکاروان حله، فلسفه ی شعر، سیری در شعر فارسی، نامور نامه، از گذشته ی ادبی ایران، پله پله تا ملاقات خداو پیر گنجه.  

شفیعی کدکنی استاد دانشگاه تهران، شاعر و منتقد ادبی معاصر ایران نیز در زمینه های متنوعی سخن گفت. و در مقدمه های کتابهایی که تألیف نموده است مباحث انتقادی بی نظیری دارد. وی در ادبیات قدیم، معاصر، ادبیات عرب و مباحث صور خیال و بلاغت هم کتابهایی نوشته است. کتاب “تازیانه ی سلوک” در مورد سنایی تحلیل های نقادانه ای بر دوره های این شاعر و سبک شعری وی دارد. همچنین کتاب “شاعر در هجوم منتقدان” سبک هندی به ویژه شعر و نقد ادبی را در سرزمین هندوستان مورد بحث ومداقه قرار می دهد، و شخصیت حزین لاهیجی شاعر معروف آن دوره را بررسی می نماید، شاعری که بر اثر فجایعی که آن زمان پیش می آید مجبور می شود با شخصیتهای علمی وادبی آن زمان به هند کوچ کند وهمانجا رحل اقامت افکند. وارد شدن آن شاعر به دیار هندوستان و تعامل وی با شعرا وادبای آن مرز بوم منجر به جنب و جوش ادبی وانتقادی می شود که به گفته ی مؤلف کتاب در تاریخ هزار ودویست ساله ی ادبیات ایران عمق و شکوفایی این نوع نقد ادبی را نداشته است. در مطاوی همین کتاب نویسنده کتابها وتصنیف هایی که به نقد شعر حزین پرداخته و کتابهایی که از شعر و مقام شاعری حزین دفاع کرده؛ ذکر می کند.
شفیعی کدکنی که از بازماندگان حوزه ی علمی وادبی خراسان است، کتابهایی با روش مدققانه و تحلیل های موشکافانه نگاشته است که در عین دقت و روشن بینی همیشه نکات تازه و نغز را در خود جای داده است. علاوه بر آنچه گفته شد، شاعر بودن وی و طبع وذوق سرشاری که این شخصیت دارد این امکان را بدو بخشیده است تا به نقد ادبی بر پایه ی دریافت های بلاغی و ذوقی در چارچوب نظریات علمی منضبط بپردازد.
سیروس شمیسا، استاد دانشگاه، نویسنده ی پرکار و منتقدا دبی در عرصه ی نقد و نظریه پردازی از پیشگامان این مرحله است. وی در علوم معانی، بیان، بدیع، عروض وقافیه با نگاه متجدد ونقد ادبی و معرفی مکتب های جدید نقد ادبی غربی و مقایسه خیلی از مفاهیم نقد جدید با مفاهیم نقد ادبی قدیم قلم فرسایی نمود، در نقد عملی هم کتابهایی در باره ی شعر فروغ و سهراب سپهری دارد. دو مجموعه شعر هم به ساحت ادبی تقدیم نموده است.
از جمله فعالیتهای دیگری که به مسائل نقد ادبی و نظریات ادبی اهتمام می ورزد
” مجموعه ی نظریه و نقد ادبی” است که به سرپرستی حسین پاینده منتشر می شود، کتابهایی که تاکنون از این مجموعه ارائه شده بدین شرح است:
پیش در آمدی بر مطالعه ی نظریه ی ادبی،نوشته ی راجر وبستر،ترجمه ی الهه دهنوی
گفتمان نقد، نوشته ی حسین پاینده
درسنامه ی نظریه ونقد ادبی، ترجمه ی گروه مترجمان
قرائتی نقادانه از رمان “چهره ی مرد هنرمند در جوانی ” شاهکار جیمز جویس، نوشته ی دیوید سید، ترجمه ی منوچهر بدیعی
مدرنیسم وپسا مدرنیسم در رمان، گزینش و ترجمه ی حسین پاینده
نقد ادبی و مطالعات فرهنگی: قرائتی نقادانه از آگهی های تجاری در تلویزیون ایران، نوشته ی حسین پاینده
درآمدی بر نظریه ها و روش های نقد ادبی، نوشته ی چارلز برسلر، ترجمه ی مصطفی عابدینی فرد
نظریه های نقد ادبی معاصر، نوشته ی لیس تایسن، ترجمه ی مازیار حسین زاده و فاطمه حسینی
حسین پاینده علاوه بر سرپرستی مجموعه ی بالا به نقد داستان کوتاه در ایران پرداخت و از مجموعه ی سه مجلدی آن تاکنون دو مجلد منتشر شده که مکتب رئالیستم و ناتورالیستم و در جلد دوم و مدرنیسم و امپرسیونیسم را در ژانر ادبی داستان کوتاه به عنوان یک نوع ادبی متمایز و دارای شاخصه ها ومؤلفه های ویژه خود نقد وبررسی می کند، وبه عنوان منبعی ارزشمند برای نقد داستان کوتاه در ایران بر اساس نظریه های ادبی و انتقادی محسوب می شود.
نشانه شناسی
3-1- منشأ و زادگاه نشانه شناسی
اما چون کتابی که از عربی به فارسی برگرداندم در زمینه ی نقد ادبیات از منظر نشانه شناختی است لذا لازم دیدم مقدمه ای در مورد نشانه شناسی و رابطه ی آن با ادبیات بگنجانم که مشتمل بر تعریف نشانه شناسی و منشأ و رابطه ی آن با مفاهیم مشابه باشد، وبرخی از فعالیتهایی راکه در این عرصه در ایران انجام گرفته؛ معرفی کنم.
دو سوسور در کتاب خود مژده تولد یک علمی را می دهد که زبان شناسی بخشی از آن است. و قبل از زادن؛ آن را نامگذاری می کند.
پس می توان علمی را تصور کرد که زندگی نشانه ها را در بطن زندگی اجتماعی بررسی می کند. همین علم بخشی از روان شناسی اجتماعی و در نتیجه روان شناسی عمومی را تشکیل خواهد داد؛ ما آن را نشانه شناسی می نامیم.(semiologie، به یونانی semeionیعنی نشانه). نشانه شناسی به ما می آموزد که نشانه ها از چه تشکیل شده اند، و چه قوانینی بر آن ها حکمفرما هستند. چون این علم هنوز وجود ندارد، نمی توان گفت که چه خواهد بود؛ ولی حق بودن را دارد، جایگاهش از پیش مشخص شده است. (دوسوسور دروس زباشناسی همگانی45).
از دیدگاه سوسور، زبان اساسی ترین نظام نشانه ای است. به اعتقاد وی ساختار زبان، بی شباهت به ساختار هر یک از دیگر نظام های نشانه ای رفتار اجتماعی، از قبیل طرز لباس پوشیدن و آداب غذا خوردن، نیست. این گونه نمودهای رفتار اجتماعی نیز همگی همچون زبان از طریق نظامی متشکل از نشانه ها معنا تولید می کنند. سوسور علم جدیدی با عنوان علم نشانه ها مطرح ساخت و موضوع آن را مطالعه در این زمینه دانست که ما چگونه از نشانه های موجود در نظام های رفتار اجتماعی معنا خلق می کنیم. وی اعلام کرد چون زبان مهمترین و خصیصه نماترین نظام از میان همه ی این نظام هاست، لذا شاخه ی اصلی علم نشانه ها خواهد بود و بررسی سایر نظام های نشانه ای با الگو گیری از نظام زبان صورت خواهد گرفت، زیرا معنای همه ی نشانه ها، مثل نشانه های زبان، معنای اختیاری و قراردادی و مبتنی بر تفاوت است. ( چارلز برسلر آشنایی با نظریه ها وروش های نقد ادبی129)
هرچند علم نشانه ها هرگز، آن گونه که سوسور در نظر داشت، به علم جدید مهمی بدل نشد، هم زمان با ان در آمریکا علم مشابهی از سوی چارلز سندرز پرس فیلسوف و آموزگار مطرح شد. این علم که نشانه شناسی نامیده شد، روش های زبانشناسانه ای را که سوسور از آن بهره گرفته بود وام گرفت و به همه ی پدیده های فرهنگی معنا دار اعمال کرد.
از آنجا که نشانه شناسی روش های وام گرفته از سوسور را بهکار می گیرد، لذا نشانه شناسی و ساختارگرایی اغلب به یک معنا به کار می روند، هرچند که نشانه شناسی به زمینه ی مطالعاتی بخصوص اطلاق می شود؛ حال آن که ساختارگرایی بیشتر یک رویکرد وتحلیل است. (همان130)
درست همان طور که مردم شناسی ساختارگرا بینش ساختار گرایانه برای مطالعه تطبیقی فرهنگ های انسانی استفاده می شود، در نشانه شناسی از بینش های ساختارگرایانه برای مطالعه ی آن چه نظام های نشانه ای نامیده می شود استفاده می گردد. یک « نظام نشانه ای »، شیء یا رفتاری (یامجموعه ای از اشیاء و رفتارهای) غیر زبانی است که می توان به عنوان یک زبان مورد تحلیل قرار داد. به بیان دیگر نشانه شناسی راه هایی که اشیا و رفتارهای غیر زبانی به ما چیزی را می گویند بررسی می کند. نشانه شناسان علاقه ی خاصی به تحلیل فرهنگ عامه دارند. اما از نظر نشان شناسان، زبان بنیادی ترین و مهم ترین نظام نشانه ای است.(لیس تایسن نظریه های نقد ادبی معاصر 348)

مطلب مرتبط :   دانلود پایان نامه درمورد مقالات

Close Menu