تحقیق رایگان درباره محتوای برنامه های درسی

تحقیق رایگان درباره محتوای برنامه های درسی

دانلود پایان نامه

 

حوزه شناختی دانش و معلومات و تواناییها و مهارتهای ذهنی را در بر میگیرد. به سخن دیگر، هدفهای حوزه شناختی به جریانهاییکه با فعالیتهای ذهنی و فکری سروکار دارند مربوط میشوند. مثلا وقتی معلم از این بابت نگران است که یکی از دانشآموزان او در حلکردن مسائل درسحساب با مشکل مواجه است، نگرانی او در رابطه با مشکل دانشآموز به حوزه شناختی مربوط میشود. بنابراین؛ به وضوح پیداست که بخش اعظم فعالیتهای آموزشی معلمان و کوششهای یادگیری دانشآموزان، در رابطه با وظایف آنها در دوران مختلف تحصیل، به حوزه شناختی ارتباط دارد(سیف،1386)
2-3-1- حوزه شناختی براساس طبقه بندی بلوم در شش سطح قرار می گیرد که عبارتند از:
دانش؛ درک و فهم ؛ کاربرد؛ تجزیه و تحلیل؛ ترکیب، ارزشیابی
حوزه عاطفی با علاقه انگیزش؛ نگرش؛ قدردانی، و ارزش گذاری سروکار دارد .برای مثال؛ وقتی معلم از این بابت نگران است که یکی از دانشآموزان او علاقهای به درس فیزیک نشان نمیدهد، نگرانی او در رابطه با مشکل دانشآموز به حوزه عاطفی مربوط میشود همه معلمان، در ضمن آموزش هدفهای حوزه شناختی، چه مستقیم و چه غیرمستقیم، در تحقق بخشیدن به هدفهای عاطفی نیز میکوشند. با این حال، چون غالبا محتوای برنامه های درسی را هدفهای حوزه شناختی تشکیل میدهند، کاربرد حوزه عاطفی در سطح آموزشگاهها به اندازه حوزه شناختی شهرت نیافته است.(همان منبع)
کرات هول و دیگران(1974) در بیان ضرورت توجه به هدفهای آموزشی در حیطه عاطفی نوشته اند”ما به فراهم نمودن حد و دامنهای برای تعیین هیجانها؛ به ترتیب هیجانهای نسبتا خنثی؛ هیجانهای متعادل و هیجان های قوی نیازمندیم این ترتیب به تنها شامل هیجانهای مثبت است؛ بلکه احتمالا هیجانهای منفی را نیز در بر میگیرد”. آنان زمینه عاطفی را نیز مانند زمینه های شناختی از آسان به مشکل به پنج سطح طبقه بندی کرده اند. ترتیب این طبقه بندی؛ براساس جذب ارزش در ساختار ذهنی صورت گرفته است .
هدفهای طبقات حوزه عاطفی با توجه به اصل درونی سازی، یعنی با توجه به میزانی که یک علاقه یا نگرش معین به صورت بخشی اساسی از سبک زندگی فرد در میآید، سازمان یافته است.(سیف، 1386)
منظور از جذب ارزش در ساختار ذهنی این است که عواطف و ارزشهای مطلوب ابتدا به طور ناقص و آزمایشی پذیرفته میشوند؛ و سپس بتدریج نوع کاملتر آن در سطوح عالی تر اهداف مورد قبول قرار میگیرند.
2-3-2- سطوح مختلف اهداف درحیطه عاطفی عبارتند از:
دریافت وتوجه کردن 2- پاسخ دادن 3- ارزشگذاری 4- سازماندهی ارزشها
این دسته از هدفها؛ شامل رفتارهایی است که از وجود پدیده یا الگو خبر میدهد و میل به تحمل در برابر شنیدن یا دیدن آن را نمایان میسازد. دریافت و توجه پایین ترین سطح حیطه عاطفی است، در این مرحله، دانشآموز از حالت خنثی بیرون میآید و به یک شرکت فعال تبدیل میشود؛ مثلا به نوع خاصی از هنر؛ یا الگو توجه میکند. توجه به یک پدیده، نخستین گام برای طی کردن مراحلی است که دانشآموز نظر میدهد نگرش پیدا میکند؛ و ارزشیابی مینماید.
دریافت وتوجه
در آموزش عبارت است از جلب؛ حفظ و هدایت توجه دانشآموز، نسبت به موضوع شروع شود و تا توجه حساب شده نسبت به آن موضوع ادامه یابد، بنابراین؛ وظیفه معلم این است که با ارائه الگوی مناسب یا ایجاد شرایط مطلوب؛ توجه دانشآموزان را نسبت به موضوع آموزش جلب کند. اگرچنین کاری صورت گیرد، دانش آموزان فعالیتهای آموزشی را با علاقه دنبال خواهند کرد.
2-3-2-1- دریافت کردن ازسه خرده طبقه زیرتشکیل یافته است:
الف- آگاهی : آگاه شدن نسبت به جنبههای آشکاریک پدیده یا محرک. این خرده طبقه تا اندازهای جنبه شناختی دارد. اما در اینجا، برخلاف دانش، تاکید بر توانایی یادآوری اطلاعات نیست، بلکه صرفا جنبه هشیار بودن یادگیرنده نسبت به محرک مورد نظراست یعنی یادگیرنده، فقط از وجود محرک آگاه می شود.
ب- میل به پذیرش: تمایل به مورد ملاحظه قرار دادن اندیشهها و عقاید دیگران در این خرده طبقه، گرچه در طبقه بندی حوزه عاطفی یک مرحله بالاتر آمده ایم اما هنوز رفتار یک ظاهر شناختی دارد.
ج- توجه انتخابی یا کنترل شده : در این خرده طبقه یادگیرنده میتواند در سطح هشیار یا نیمه هشیار بین مشکل و زمینه تمایز قائل شود. همچنین در اینجا یادگیرنده میتواند توجه خود را کنترل کند و به محرکهای دلخواه خود توجه نماید و به محرکهای دیگر بی توجه باشد.(سیف،1386)
پاسخ دادن
پاسخ دادن دومین سطح اهداف آموزشی در حیطه عاطفی است. در این سطح؛ یادگیرنده از سطح دریافت پا را فراتر گذاشته؛ و واکنش جدیدی از خودنشان میدهد، ابتدا تمایل به پاسخ وسپس اشتیاق به پاسخ دارد و سرانجام با رضایت و خشنودی نسبت به مساله مورد نظرش پاسخ میدهد. معنای تمایل به پاسخ این است که دانشآموز آنچه را که دریافت کرده است دنبال میکند، یا قانونی را میپذیرد. اشتیاق نسبت به پذیرش پاسخ سبب میشود که عملا کاری را انجام دهد، مثلا داوطلب میشود در بحث شرکت کند، یا یک ابزار موسیقی را بنوازد؛ و در نهایت از پاسخ دادن کاملا راضی و خشنود میشود و رضایت از پاسخ بالاترین مرحله این سطح است .
2-3-2-2- پاسخ دادن شامل سه خرده طبقه به شرح زیراست :
الف- رضایت به پاسخدهی : در این سطح از طبقه بندی، یادگیرنده پاسخ میدهد، اما ضرورت این کار را به طور کامل نپذیرفته است. نام دیگراین خرده طبقه اجابت یا اطاعت است. ویژگی شاخص این خرده طبقه پذیرش رویدادها و مسئولیتها و پیروی از مقررات آموزشگاه است .
ب- میل به پاسخ دهی :یادگیرنده در این سطح از طبقه بندی از پاسخ دادن احساس رضایت میکند. علاوه بر احساس رضایت، ویژگی دیگر این خرده طبقه داوطلبانه پاسخ دادن است. از روی میل شرکت کردن در بحث کلاسی و به طور داوطلبانه انجام دادن تکالیف درسی.
ج- خرسندی در پاسخدهی : عنصر اضافی این مرحله نسبت به خرده طبقه بالا، یعنی رضایت به پاسخ دهی یا پاسخ دادن داوطلبانه، این است که رفتار یادگیرنده در این سطح از طبقهبندی آمیخته با هیجان لذت؛ خوشی، ذوق یا مسرت است. کسب لذت از مطالعه به عنوان یک سرگرمی (سیف،1386)
ارزشگذاری
سومین سطح هدفهای آموزشی در حیطه عاطفی؛ ارزشگذاری است در این مرحله شی یا واقعه، پدیده یا الگو با ارزش جلوه میکند، یعنی دانشآموز تحت تاثیر الگوی ارائه شده قرار میگیرد؛ و پس از ارزشگذاری با معیارهای خود؛ یا الگوی مورد نظررا رد میکند و یا میپذیرد؛ و این پذیرش دوام و ثبات پیدامیکند. ارزشهای باثبات دانشآموز را نسبت به آن الگو یا ارزش متعهد میسازد و این تعهد کم کم درونی میشود و رفتار او را هدایت میکند .در حقیقت در سطح نهایی این مرحله دانشآموز فکر میکند که نسبت به ارزش متعهد است؛ و باید دیگران را نیز راهنمایی کند تا ارزشهای او را بپذیرند مانند او فکر کنند. به طور کلی هدفهایی که با عنوان “نگرش” و “ارج نهادن” گروه بندی میشوند در این سطح قرار دارند؛ مثلا دانش آموزی میپذیرد که درس جبر ارزشمند است. در چنین موقعیتی فرد صرفا ارزش جبر را پذیرفته و برای یادگیری آن مشتاق است، اما درگامی بالاتر، او برتری و رجحان درس جبر را نسبت به دروس دیگر می پذیرد و در نهایت نسبت به آموختن جبر از خود نشان می دهد.
2-3-2-3- این طبقه هم دارای سه خرده طبقه زیراست:

مطلب مرتبط :   منابع پایان نامه ارشد درمورد تحولات اجتماعی

بستن منو